του Μάνθου Πρελορέντζου

Σύμφωνα με το βιβλίο «Οι περιστεριώνες της Τήνου» της Δ.Βαλλιάνου & Δ.Βώκου η πιο παλιά αναφορά περιστεριώνα στην Τήνο αναφέρεται σε ένα έγγραφο του 1726 (50 χρόνια πριν την δημιουργία των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής Η.Π.Α).

Το έγγραφο αφορά μια διαθήκη όπου ένας παπάς άφηνε κληρονομιά σε μια κοπέλα ένα περιστεριώνα στη θέση Σπηλιά, για τις υπηρεσίες της μητέρας της στην εκκλησία. Το ερειπωμένο μεσαιωνικό χωριό Σπηλιά το οποίο έσβησε περίπου το 1820, βρίσκεται πάνω από την Κώμη. Ο συγκεκριμένος περιστεριώνας βρίσκεται λίγο πριν την Παναγία Σπηλιώτισσα, κοντά στο δρόμο που οδηγεί σε αυτή.

Στη φωτογραφία του βιβλίου, η οποία αν κρίνουμε από την έκδοση του βιβλίου θα είναι του 1986 περίπου, ο περιστεριώνας είναι ήδη μισοκατεστραμμένος, όπου σώζονται τα ερείπια από τους δύο αντικριστούς τοίχους και στη μία μόνο πλευρά διακρίνεται κάποια διακόσμηση. Στις μέρες μας η διακόσμηση αυτή έχει υποστεί και άλλη φθορά χάνοντας και άλλα στοιχεία από το 1986, όπως φαίνονται στις πρόσφατες φωτογραφίες.

Ο περιστεριώνας αυτός έστω και ερειπωμένος στέκεται εκεί τα τελευταία 300 και πλέον χρόνια αφού σίγουρα θα είναι παλιότερος από την διαθήκη, ανάμεσα σε άλλους σε ολόκληρο το νησί που δεν έτυχε να αναφερθούν σε κάποιο έγγραφο και είναι ίσως παλιότεροι. Αν είναι τυχερός και μείνει ως έχει για τις 4 επόμενες γενιές, θα έχει κλείσει τότε… μισή χιλιετία. Αν οι περισσότεροι μείνουν ως έχουν για να μπορούν να τους θαυμάζουν και τα παιδιά των παιδιών μας τότε πραγματικά θα τους έχουμε αφήσει παμπάλαια λαογραφικά μνημεία.