Στις 21.30 το βράδυ έφτασε με το σκάφος του Λιμενικού Σώματος στην Τήνο το Άγιο Φως.

Στον Πανίερο Ναό της Ευαγγελιστρίας τελέσθηκε η τελετή άφιξης του Αγίου Φωτός, όπου όλοι οι Εφημέριοι της Ιεράς Νήσου το παρέλαβαν για να το μεταφέρουν στις Ενορίες τους.

Με την ευλογία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Σύρου-Τήνου κ. Δωροθέου Β’ τελέσθηκε στον Πανίερο Ναό της Ευαγγελιστρίας Τήνου η Ακολουθία του Εσπερινού και η Θεία Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου κατά το έθος υπό του Αρχιερατικού Επιτρόπου της ιεράς νήσου και των Διακόνων του Πανιέρου Ναού.

Κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, οι εκκλησιασθέντες, με το «Ανάστα ο Θεός, κρίνον την γην» μετ’ ευλαβείας αλλά και χαράς, παρέλαβον τα λεμονόφυλλα τα οποία εκ του Ιερού Βήματος διενεμήθησαν κατά το εκκλησιαστικό έθος.

Συμμετείχαν ο Βουλευτής των Κυκλάδων κ. Φιλ. Φόρτωμας, ο Αντιδήμαρχος του Δήμου Τήνου, ο Αντιπρόεδρος της Διοικούσης Επιτροπής του Ιερού Ιδρύματος, ο Λιμενάρχης Τήνου, ο αναπληρωτής Διοικητής του ΑΤ Τήνου, ο αναπληρωτής Διοικητής της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Τήνου, η Δημοτική Σύμβουλος εκπρόσωπος της Μείζονος Αντιπολιτεύσεως του Δήμου Τήνου, Δημοτικοί Σύμβουλοι, μέλη της Διοικούσης Επιτροπής του ΠΙΙΕΤ, εκπρόσωποι Συλλόγων και Φορέων.

Φωτογραφίες: Γεώργιος Πολυκανδρίτης

Προάγγελος της πασχαλινής γιορτής είναι η «πρώτη Ανάσταση», το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου, η κάθοδος δηλαδή του Χριστού στον Άδη για να κηρύξει τη σωτηρία στους εκεί νεκρούς. Την ώρα που ο παπάς ψάλλει θριαμβικά το «Ανάστα ο Θεός, κρίνον την γην», σκορπίζει λεμονόφυλλα. Όποιος πιάσει λεμονόφυλλο πριν πέσει στο δάπεδο, το βάζει στο πορτοφόλι του «για να ’χει πάντα λεφτά». Αν το πιάσει κοπέλα λεύτερη «θα παντρευτεί στο χρόνο». Από τα πεσμένα κάτω λεμονόφυλλα βάζουν στο σκρίνιο, «για να μην τρώει τα ρούχα ο σκόρος».

Τη μέρα αυτή ολοκληρώνονται οι προετοιμασίες για το Πάσχα και ετοιμάζονται τα βραδινά φαγητά, η παραδοσιακή μοσχαρίσια σούπα ή –πιο πρόσφατα– η μαγειρίτσα. Στα χωριά, όσοι έχουν ακόμη δικά τους ζώα, σφάζουν το πασχαλινό αρνί μπροστά στο κατώφλι, για το λαμπριάτικο ψητό στο φούρνο. Με το αίμα του κάνουν έναν σταυρό μέσ’ από την πόρτα, «για το γούρι του σπιτιού», πράξη που υπενθυμίζει το πρόβατο της σφαγής των Εβραίων από το βιβλίο της Εξόδου.

Τη νύχτα της Αναστάσεως όλοι πηγαίνουν στην εκκλησία ντυμένοι στα γιορτινά τους και με τις λαμπάδες τους. Αρκετοί παίρνουν μαζί τους αβγά και τυροπιτάκια «για να λειτουργηθούν». Στην Παναγία και σε μερικές ενορίες μοιράζονται σε όλους κόκκινα αβγά με έξοδα της Επιτροπής. Τα κορίτσια που θα ανάψουν τη λαμπάδα τους κατευθείαν από το κερί του παπά, πιστεύεται ότι θα παντρευτούν στο χρόνο. Μόλις ακουστεί το «Χριστός Ανέστη», οι καμπάνες σημαίνουν πανηγυρικά, ανταλλάσσονται φιλήματα και ευχές. Δημιουργείται πανδαιμόνιο: κροτίδες, «τρίγωνα», «μάσκουλα». Παλαιότερα, αλλά και σήμερα ακόμη σε μερικά χωριά, «ρίχναν και τριμπονιές» με όπλα εμπροσθογεμή, τα τριμπόνια. Το έθιμο των εκκωφαντικών θορύβων, εκτός από την πρωτογενή του έννοια, να τρομάξει και να αποπέμψει τις δαιμονικές δυνάμεις, εκφράζει τον ενθουσιασμό και την ευφορία των χριστιανών για τη νίκη του Χριστού αλλά και την ψυχολογική εκτόνωση μετά την πένθιμη περίοδο της Μεγαλοβδομάδας.

Παλαιότερα, αλλά και σήμερα σε μερικά χωριά, μετά την αναστάσιμη τελετή στην αυλή της εκκλησίας, έκλειναν την πόρτα του ναού και ο παπάς στεκόταν απέξω με το ευαγγέλιο στο χέρι. Υποδυόμενος τον αναστημένο Χριστό, φώναζε: «Άρατε πύλας»! Κάποιος από μέσα, που παρίστανε τον διάβολο, ρωτούσε: «Ποιος είσαι συ;». «Εγώ είμαι ο δίκαιος και ο κραταιός», απαντούσε ο παπάς και, σπρώχνοντας την πόρτα με το ευαγγέλιο, έμπαινε θριαμβευτικά με την αναμμένη λαμπάδα του. Το δρώμενο αναπαριστά την εις Άδου κάθοδο του Κυρίου και τη συντριβή τού θανάτου, παραπέμποντας στον 23ο ψαλμό και στο στιχηρό αυτόμελο του εσπερινού της Μ. Παρασκευής («άδης ο παγγέλαστος ιδών σε έπτηξεν, οι μοχλοί συνετρίβησαν, εθλάσθησαν πύλαι…»).

Το αναστάσιμο φως είναι άγιο. Προσέχουν να το φέρουν στο σπίτι χωρίς να σβήσει και κάνουν μ’ αυτό έναν σταυρό στο ανώφλι. Ανάβουν ύστερα το καντήλι, προσπαθώντας να το διατηρήσουν όσο πιο πολύ μπορούν. Στο τραπέζι που ακολουθεί, το πρώτο πράγμα που βάζουν στο στόμα τους είναι ένα κόκκινο αβγό, λέγοντας: «Με τ’ αβγό σ’ έκλεισα (την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς), με τ’ αβγό σ’ ανοίγω». Το τσούγκρισμα των αβγών, εκτός των άλλων, εμπεριέχει ανταγωνιστικό χαρακτήρα για την ανάδειξη του νικητή (του πιο γερού, του πιο τυχερού) και υποδηλώνει τη νίκη της εαρινής βλάστησης επί του χειμώνα.

Ανήμερα της Λαμπρής γίνονται γλέντια. Στα καθολικά χωριά έκαναν παλαιότερα έναν αχυρένιο άνθρωπο, τον Ιούδα, τον έφτυναν, τον έβριζαν και τον φώναζαν «Προδότη!». Ύστερα τον κρεμούσαν σ’ ένα δέντρο και τον έκαιγαν. Είναι το πανελληνίως γνωστό εθιμικό δρώμενο, το «κάψιμο του Ιούδα», που εδώ έπαιρνε μερικές φορές χαρακτήρα πλησιέστερο προς τη διαπόμπευση του λαϊκού δικαίου, όταν, αντί για αχυρένιο ομοίωμα, υποδυόταν τον Ιούδα ένας χωρικός. Διαλεγμένος με κλήρο, ήταν αναγκασμένος να περάσει μέσ’ από τους δρόμους του χωριού και να δεχτεί το ξύλο, τις βρισιές και τα φτυσίματα των συγχωριανών του.

Το απόγευμα γίνεται ο εσπερινός της Αγάπης. Η «ανάσταση» (εικόνα της Αναστάσεως σε κοντάρι, με στεφάνι από λουλούδια γύρω της) λιτανεύεται στους δρόμους. Υπήρχε έντονος συναγωνισμός ανάμεσα σε κοντινά ή αντικρινά χωριά, για το ποιο θα ρίξει τις περισσότερες τριμπονιές, «σκεπάζοντας» το άλλο. Όπου υπάρχουν περισσότερες ενορίες (Χώρα, Πύργος), οι αναστάσεις βγαίνουν σε κοινή γύρα.

Μετά τον εσπερινό, ο κόσμος κάνει βόλτα φορώντας τα γιορτινά του και συνεχίζει το γλέντι. Στην περιοχή του Πανόρμου, έως τη δεκαετία του 1960, έστηναν κούνιες για τις κοπέλες. Τη μία μετά την άλλη τις κουνούσαν τα παλικάρια, ταιριάζοντας δίστιχα για να τις παινέψουν, να τους εκφράσουν την αγάπη τους ή να τους παραπονεθούν.

Γαριφαλιά μου κόκκινη, μη γέρνεις απ’ τη γλάστρα,
λόγια του κόσμου μην ακούς, τον έρωτά σου βάστα.
Γαριφαλιά μου κόκκινη, πότε θα κοκκινίσεις,
πότε θ’ αλλάξει η γνώμη σου εμένα ν’ αγαπήσεις;

Και η απάντηση:

Σίδερο να ’ναι το σκοινί κι ατσάλι το δοκάρι
και τα χεράκια που κουνούν όλο μαργαριτάρι.

Επίσης, οι κοπέλες, την ώρα που τις κουνούσαν, τραγουδούσαν το «τραγούδι της κούνιας»:

Ν’ ανέβω θέλω στα ψηλά, στου Αϊ-Γιωργιού το δώμα,
να ιδώ για το πουλάκι μου αν αρμενίζει ακόμα.
Αρμένιζε και πήγαινε στου βασιλιά την πόρτα,
μα ο βασιλιάς δεν είν’ εκεί, μόν’ τρεις βασιλοπούλες.

Τη μια τη λένε Μαριγώ, την άλλη Δασκαλίνα,
την πιο μικρή, μικρότερη, τη λένε Κατερίνα.
Η μια κεντά τον ουρανό κι η άλλη το φεγγάρι
κι η πιο μικρή, μικρότερη, κεντά το παλικάρι.

Το έθιμο υπενθυμίζει τις αρχαιοελληνικές «αιώρες» των Αθηναίων παρθένων στη γιορτή των Ανθεστηρίων. Διαρκούσε όλη την πασχαλινή περίοδο. Μαζί άρχιζαν και οι κυριακάτικοι χοροί στην πλατεία.

Τη λήψη μέτρων προσωρινών κυκλοφοριακών ρυθμίσεων στην Χερσαία Ζώνη Λιμένα Τήνου το Μ. Σάββατο 11 Απριλίου 2026 και την Κυριακή του Πάσχα 12 Απριλίου 2026 και συγκεκριμένα επί της «Παραλιακής οδού Τήνου» από το κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος «Κουρσάρος» μέχρι το κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος «TENOK » λόγω της τελετής της Αναστάσεως στην Πλατεία «Παντανάσσης».

2. Στην προαναφερθείσα οδό απαγορεύεται η κυκλοφορία και η στάθμευση των οχημάτων κατά το χρονικό διάστημα από ώρα 11:30 του Μ. Σάββατου 11 Απριλίου 2026 έως 00:30 της Κυριακής του Πάσχα 12 Απριλίου 2026.
3. Κατά τις ανωτέρω ημερομηνίες και ώρες οι οδηγοί/ιδιοκτήτες κάθε κατηγορίας οχημάτων υποχρεούνται για την απομάκρυνσή τους από την προαναφερθείσα οδό.
4. Οι παραβάτες της παρούσης Αποφάσεως ανεξάρτητα από τις ποινικές ή άλλες ευθύνες που συντρέχουν, σύμφωνα με την ισχύουσα Νομοθεσία, υπόκεινται στις κυρώσεις του Άρθρου 157 του Ν.Δ. 187/1973 (Α’ 261), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.

5. Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από την δημοσίευση της, οι δε παραβάτες αυτής διώκονται και τιμωρούνται σύμφωνα με τις διατάξεις ως άνω (α)-(β) σχετικών.
6. Να κοινοποιηθεί για εφαρμογή.

Με απόφαση του Λιμενάρχη Τήνου, θα πραγματοποιηθεί λήψη μέτρων, προσωρινών κυκλοφοριακών ρυθμίσεων στην Χερσαία Ζώνη Λιμένα Τήνου το Μ. Σάββατο 11 Απριλίου 2026 και την Κυριακή του Πάσχα 12 Απριλίου 2026 και συγκεκριμένα επί της «Παραλιακής οδού Τήνου» από το κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος «Κουρσάρος» μέχρι τη διασταύρωση της παραλιακής οδού με την οδό Τριών Ιεραρχών (τραπεζικό κατάστημα «ALPHA BANK»), λόγω της τελετής της Αναστάσεως στην Πλατεία «Παντανάσσης».

Στην προαναφερθείσα οδό απαγορεύεται η κυκλοφορία και η στάθμευση των οχημάτων κατά το χρονικό διάστημα από ώρα 00:30 έως 01:30 της Κυριακής του Πάσχα 12 Απριλίου 2026.

Κατά τις ανωτέρω ημερομηνίες και ώρες οι οδηγοί/ιδιοκτήτες κάθε κατηγορίας οχημάτων υποχρεούνται για την απομάκρυνσή τους από την προαναφερθείσα οδό.

Οι παραβάτες της παρούσης Αποφάσεως ανεξάρτητα από τις ποινικές ή άλλες ευθύνες που συντρέχουν, σύμφωνα με την ισχύουσα Νομοθεσία, υπόκεινται στις κυρώσεις του Άρθρου 157 του Ν.Δ. 187/1973 (Α’ 261), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.

Η ισχύς της παρούσας απόφασης αρχίζει από την δημοσίευση της, οι δε παραβάτες αυτής διώκονται και τιμωρούνται σύμφωνα με τις διατάξεις ως άνω (α)-(β) σχετικών.

Προς τούς ευσεβείς Χριστιανούς και τούς Ἑπισκέπτες-Προσκυνητές της ιεράς νήσου Τήνου

Ενόψει της Ιεράς Ακολουθίας της Αναστάσεως, και με αίσθημα ποιμαντικής ευθύνης προς το ποίμνιο, απευθύνεται ισχυρή έκκληση προς όλους τους Χριστιανούς για την αποφυγή χρήσης βεγγαλικών, κροτίδων και κάθε είδους πυροτεχνημάτων κατά τη στιγμή του «Χριστός Ανέστη», εντός και πέριξ των Ιερών Ναών της Τήνου.

Η νύχτα της Αναστάσεως αποτελεί την ιερότερη στιγμή της Ορθοδόξου πίστεως, συνδεδεμένη με την προσευχή, την κατάνυξη, τη γαλήνη και το φως της Αναστάσεως. Η χρήση εκρηκτικών μέσων όχι μόνο αλλοιώνει το πνεύμα της εορτής, αλλά δημιουργεί συνθήκες φόβου και αναστάτωσης, απομακρύνοντας πιστούς από τη συμμετοχή τους στη λατρευτική ζωή της Εκκλησίας.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι η πρακτική αυτή θέτει σε άμεσο κίνδυνο την ασφάλεια των παρευρισκομένων, ιδίως βρεφών, μικρών παιδιών, εγκύων και ηλικιωμένων, ενώ δεν έχουν εκλείψει περιστατικά τραυματισμών από τη χρήση τέτοιων μέσων.

Τίθεται εύλογα το ερώτημα:

Πόσοι ακόμη πρέπει να αποχωρήσουν από τους Ιερούς Ναούς; Πόσοι πρέπει να τραυματιστούν; Πόσοι να αποθαρρυνθούν από το να συμμετάσχουν στην Αναστάσιμη Ακολουθία;

Τι σχέση μπορεί να έχει μια τέτοια πρακτική με το μήνυμα της Αναστάσεως και την κατάνυξη της Εκκλησίας;

Η απάντηση είναι προφανής: Καμία.Η Ανάσταση δεν συνδέεται με τον θόρυβο και τον φόβο, αλλά με την ειρήνη, την πίστη και την πνευματική χαρά.

Για τον λόγο αυτό, καλούνται όλοι οι πιστοί να επιδείξουν υπευθυνότητα και σεβασμό Να μην χρησιμοποιηθούν βεγγαλικά και κροτίδες εντός και στον περιβάλλοντα χώρο των Ιερών Ναών.

Η προστασία της ανθρώπινης ζωής, η διασφάλιση της ομαλής τέλεσης της Ιεράς Ακολουθίας και ο σεβασμός προς τον ιερό χώρο αποτελούν κοινή ευθύνη όλων.

Ας διαφυλάξουμε το αληθινό νόημα της Αναστάσεως.

Εκ της Αρχιερατικής Επιτροπείας της ιεράς νήσου Τήνο

Από τους πιο εντυπωσιακούς Επιτάφιους στην Ελλάδα θεωρείται αυτός της ενορίας του Αγίου Νικολάου – Αγίου Ελευθερίου στην Τήνο, αφού μετά την περιφορά του μεταφέρεται μέσα στη θάλασσα, όπου γίνεται μνημόσυνο υπέρ των νέων ανθρώπων που χάθηκαν άδικα στην «υγρή αγκαλιά» της.

Φωτογραφικό υλικό από το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής στην Τήνο και την περιφορά των Επιταφίων.

Παρακολουθήστε ζωντανά από το Tinos Today την περιφορά των επιταφίων στην Τήνο, με ζωντανή σύνδεση από το ναό της Μεγαλόχαρης και φυσικά την πορεία του επιταφίου του Αγίου Νικολάου – Αγίου Ελευθερίου στην Θαλασσα.

Αγαπητά μέλη, φίλες και φίλοι του Συλλόγου μας,

Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε την Κυριακή του Πάσχα 12/04/2026 στο καθιερωμένο Γεύμα Αγάπης που θα πραγματοποιηθεί στην πλατεία του χωριού μας. Ελάτε να ανταμώσουμε, να γιορτάσουμε όλοι μαζί και να μοιραστούμε όμορφες στιγμές σε μια ζεστή και φιλική ατμόσφαιρα.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης θα διατίθενται λαχνοί με όμορφα δώρα.

Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα και θα δώσει ξεχωριστή ζωντάνια στη γιορτή μας!
Σας ευχόμαστε ολόψυχα Καλό Πάσχα και Καλή Ανάσταση, με υγεία, αγάπη και ευτυχία!

Με εκτίμηση,
Το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου