Είναι πραγματικά εντυπωσιακό το γεγονός ότι κάθε τόπος δείχνει και είναι, τόσο ξεχωριστός κι αυτό οφείλεται στο ίδιο του το φυσικό περιβάλλον. Η Τήνος τον θησαυρό της τον κρύβει καλά στα σπλάχνα της κι αυτό οι κάτοικοί της το γνώριζαν από πάντα. Ο θησαυρός αυτός δεν είναι άλλος από το μάρμαρο!
Αυτό αποκαλύπτει και το αρχαιολογικό της μουσείο, αλλά και πολλά νεώτερα μουσεία τα οποία και δημιουργήθηκαν χάρη στο πάθος και το μεράκι των Τηνίων καλλιτεχνών, που ανάδειξαν, αλλά και αναδείχθηκαν μέσα από το μάρμαρο.

Ένα τέτοιο μουσείο βρίσκεται στον Πύργο της Τήνου και σε αυτό μας ξενάγησε με γνώση και ευγλωττία, ο σπουδαστής της Σχολής Καλών Τεχνών μαρμαροτεχνίας Πανόρμου Τήνου Παναγιώτης Τσιτιρίδης. Το μουσείο αυτό υπάρχει χάρη στην δωρεά του, Ι.Κουλούρη προς την γενέτειρά του τον Πύργο, 15 αξιόλογων έργων διάφορων καλλιτεχνών που είχε στην κατοχή του. Στη συνέχεια το μουσείο εμπλουτίστηκε και τώρα αριθμεί 49 έργα.

Το μουσείο στον Πύργο φιλοξενεί έργα αυτών που άνοιξαν τον δρόμο στην νεοελληνική γλυπτική όπως των : Δ.Φιλιππότη, Γ.Βιτάλη, Μ.Φυτάλη, Λ.Σώχου, Λ. Δούκα, Ι.Κουλούρη, Ι.Λαμπαδίτη, Γ.Καππαριά, Ε.Λαμπαδίτη αλλά και πολύ νεότερων όπως Λ. Βαλάκα, Κ.Σπούρδο και Γ.Σοφιανό.
Οι γλύπτες από τον Πύργο κι από την Τήνο γενικότερα, είχαν αποφοιτήσει από το σχολείο των Τεχνών, που σήμερα είναι η Σχολή Καλών Τεχνών. Στη σχολή τότε δεν επιτρέπονταν τα γυμνά μοντέλα. Αυτοί οι καλλιτέχνες το άλλαξαν αυτό, απαιτώντας να υπάρχει σύγχρονη Τέχνη. Όπως κι όσοι σπούδασαν στο εξωτερικό κατάφεραν κι άλλαξαν με την Τέχνη τους, την εικόνα που είχαν οι ξένοι για τους Έλληνες. Αρκετοί από αυτούς σπούδασαν στη Ρώμη, στο Μόναχο στο Παρίσι και γενικότερα στην Ευρώπη.

Εκείνη την εποχή με τα προβλήματα που είχε η χώρα μας και κατέγραψε η Ιστορία, δεν άφηνε να φανεί η μεγαλοπρέπεια του πνεύματος του λαού μας. Αλλά οι καλλιτέχνες αυτοί κατάφεραν να αναστρέψουν το κλίμα. Ο Φιλιππότης άνοιξε ένα νέο ρεύμα εκείνη την εποχή γιατί όλοι είχαν «κολλήσει» στον κλασικισμό και στην Ευρώπη και στην Ελλάδα. Ο Φιλιππότης έφερε καθημερινές φιγούρες στην Τέχνη μακριά από θεότητες ή μυθολογικά πλασμένα αγάλματα. Στο Μουσείο των Τηνίων καλλιτεχνών έχει κανείς την ευκαιρία να θαυμάσει τα προπλάσματα του θεριστή, του μικρού ψαρά κι άλλων σπουδαίων ιστορικών αγαλμάτων. Ο Φιλιππότης ήταν επίσης ο πρώτος που σταμάτησε να χρησιμοποιεί μόνο το «Τήνιος εποίησε» το οποίο χρησιμοποιούνταν από την αρχαία Ελλάδα και δήλωνε την καταγωγή του γλύπτη, αλλά υπέγραφε τα έργα του,(γύρω στο 1870) για να μπορεί να διακρίνεται από πολλούς άλλους που έβαζαν μόνο τον τόπο καταγωγής τους. Έτσι πολλά σημαντικά γλυπτά ανυπόγραφα δεν ταυτοποιήθηκαν ποτέ με τον καλλιτέχνη που τα φιλοτέχνησε. Άγνωστος καλλιτέχνης -μέχρι πρότινος- είναι ο Γ. Ρήγας! Ο εγγονός του ανακάλυψε και ταυτοποίησε τα έργα του με τη βοήθεια ιστορικού Τέχνης. Εκεί αποκαλύφθηκε πως ο Γ. Ρήγας είχε συμμετάσχει και σε ένα πολύ μεγάλο γλυπτό με τις μούσες που κοσμούσε κάποια εποχή την πλατεία Ομονοίας στην Αθήνα. Ο ίδιος ο Γ. Ρήγας πρωτοστάτησε για να γίνει ο Σύλλογος των γλυπτών.

Ο Λουκάς Δούκας ένας άλλος γλύπτης που πήρε μαθήματα από το Φιλιππότη, και παρόλο που έζησε πολύ λίγο, έφυγε στα 35 χρόνια, αφού γύρισε άρρωστος από τους Βαλκανικούς πολέμους και υπέκυψε στα τραύματά του, μόλις είχε γίνει καθηγητής στη Σχολή Καλών Τεχνών τότε! Άφησε πίσω του σημαντικό έργο. Ένα πράγματι εντυπωσιακό έργο του που φιλοξενείται στο μουσείο του Πύργου είναι ο Ζητιάνος! Είναι μάλιστα τόσο ζωντανό, όπως λέει ο Παναγιώτης Τσιτιρίδης, οι επισκέπτες του μουσείου αφήνουν κέρματα στα χέρια του, όπως και «το κορίτσι από το χωριό».

Αξίζει πραγματικά να επισκεφθείτε το μουσείο αυτό και να απολαύσετε από κοντά αυτά τα έργα τέχνης που μας ταξιδεύουν μέσα στον χρόνο και την εξέλιξη της Τέχνης.
Πάρη Ντελκή

