Ένα πρωτότυπο εγχείρημα της Otonom συνδέει τον τουρισμό, τη φιλοξενία, την τέχνη και την περιβαλλοντική ευαισθησία, μετατρέποντας χρησιμοποιημένα βαμβακερά ξενοδοχειακά σεντόνια σε χειροποίητο χαρτί.
Τι μπορεί να γίνει ένα παλιό ξενοδοχειακό σεντόνι όταν ολοκληρώσει τον κύκλο ζωής του; Στην Τήνο, η απάντηση έρχεται μέσα από το Hotel Paper, ένα συμμετοχικό καλλιτεχνικό και περιβαλλοντικό εγχείρημα της Otonom, που επιχειρεί να δώσει νέα ζωή σε ένα υλικό το οποίο διαφορετικά θα οδηγούνταν στην απόρριψη.
Το project μετατρέπει χρησιμοποιημένα βαμβακερά λευκά είδη ξενοδοχείων της Τήνου σε χειροποίητο χαρτί, χρησιμοποιώντας παραδοσιακές τεχνικές χαρτοποιίας και μια διαδικασία χαμηλής τεχνολογίας. Με αυτόν τον τρόπο, ένα καθημερινό «αόρατο» κατάλοιπο της τουριστικής δραστηριότητας μετατρέπεται σε πρώτη ύλη για δημιουργία.
Από το ξενοδοχείο στο χαρτί
Στο επίκεντρο του Hotel Paper βρίσκονται τα βαμβακερά σεντόνια που αποσύρονται από ξενοδοχειακές μονάδες. Το υλικό συλλέγεται, προετοιμάζεται και μετατρέπεται σε χαρτοπολτό, από τον οποίο δημιουργούνται στη συνέχεια νέα φύλλα χειροποίητου χαρτιού.
Η διαδικασία δεν περιορίζεται όμως στην ανακύκλωση ενός υλικού. Το έργο επιχειρεί να ανοίξει μια συζήτηση γύρω από τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ο τουρισμός στα νησιά: την κατανάλωση πόρων, την εργασία, την ενέργεια, τα απόβλητα και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εποχικής τουριστικής δραστηριότητας.
Στα πρώτα πειράματα του Hotel Paper συμμετείχαν με υλικό τους τα Elayio Houses, Pnoes, Odera Tinos και Πανσιόν Φλώρα, ενώ στο εγχείρημα προστίθενται και άλλες ξενοδοχειακές μονάδες της Τήνου.
Εργαστήρια ανοιχτά σε κατοίκους και επισκέπτες
Σημαντικό μέρος του project αποτέλεσαν τα ανοιχτά εκπαιδευτικά εργαστήρια, μέσα από τα οποία κάτοικοι και επισκέπτες είχαν τη δυνατότητα να γνωρίσουν από κοντά τη διαδικασία.
Τα εργαστήρια, διάρκειας περίπου 80 λεπτών, απευθύνονται σε ενήλικες, οικογένειες και παιδιά άνω των 8 ετών. Οι συμμετέχοντες γνωρίζουν τη σχέση των ξενοδοχειακών λευκών ειδών με τον τουρισμό, μαθαίνουν τα βασικά στάδια της χειροποίητης χαρτοποιίας και δημιουργούν το δικό τους φύλλο χαρτιού από βαμβακερά σεντόνια που έχουν αποσυρθεί από ξενοδοχεία.
Τα φύλλα χρειάζονται στη συνέχεια χρόνο για να πιεστούν και να στεγνώσουν, ενώ οι συμμετέχοντες μπορούν να επιλέξουν να εντάξουν τη δική τους δημιουργία στην έκθεση του Hotel Paper που θα πραγματοποιηθεί στην Τήνο τον Σεπτέμβριο του 2026.
Όταν το απόβλητο γίνεται έργο τέχνης
Η επόμενη φάση του εγχειρήματος μεταφέρει το υλικό από το εργαστήριο στον χώρο της τέχνης.
Το χειροποίητο χαρτί που δημιουργείται μέσα από τη διαδικασία θα αποσταλεί σε προσκεκλημένους καλλιτέχνες, οι οποίοι θα δημιουργήσουν νέα έργα με αφετηρία το συγκεκριμένο υλικό και τις θεματικές του τουρισμού, της φιλοξενίας και της εποχικότητας της ζωής στα νησιά.
Τα έργα των καλλιτεχνών, μαζί με υλικό από τα εργαστήρια και την ίδια τη διαδικασία παραγωγής του χαρτιού, θα παρουσιαστούν σε δημόσια έκθεση στην Τήνο τον Σεπτέμβριο του 2026.
Μια διαφορετική ματιά στη βιωσιμότητα
Το Hotel Paper δεν αντιμετωπίζει την ανακύκλωση απλώς ως μια τεχνική διαδικασία. Χρησιμοποιεί ένα υλικό της καθημερινότητας για να αναδείξει το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της φιλοξενίας και να θέσει ερωτήματα για το τι συμβαίνει στα υλικά όταν ολοκληρώνουν τον αρχικό τους κύκλο ζωής.
Για ένα νησί όπως η Τήνος, όπου η τουριστική δραστηριότητα αποτελεί σημαντικό κομμάτι της οικονομικής και κοινωνικής ζωής, η σύνδεση ανάμεσα στη φιλοξενία, τη διαχείριση των αποβλήτων, την επαναχρησιμοποίηση και την προστασία του περιβάλλοντος αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Μέσα από μια απλή, χειροποίητη διαδικασία, ένα αντικείμενο που συνδέεται άμεσα με την τουριστική εμπειρία μετατρέπεται έτσι σε φορέα μιας διαφορετικής ιστορίας: από το ξενοδοχειακό δωμάτιο, στον χαρτοπολτό, στο χειροποίητο χαρτί και τελικά στο έργο τέχνης.
Το Hotel Paper υλοποιείται από την Otonom με την υποστήριξη του NEON – Οργανισμού Πολιτισμού και Ανάπτυξης, του Cyclades Preservation Fund και του Υπουργείου Πολιτισμού. Το έργο πραγματοποιείται στην Τήνο από τον Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο του 2026.
